دانش‌نامهٔ Noventix

واژه‌نامهٔ هوش مصنوعی

مفاهیم و اصطلاحات هوش مصنوعی را عمیق‌تر بشناس.

۳۴۵ اصطلاح آموزشی۲۵ حوزهٔ موضوعیرایگان برای همه
مرور سریع

از الفبا شروع کن

دسته‌بندی‌ها

موضوع موردنظرت را انتخاب کن

۴۵ اصطلاح
نتایج فیلترشدهحذف فیلترها
یادگیری ماشین
Anomaly Detection

تشخیص ناهنجاری

تشخیص ناهنجاری؛ شناسایی رفتارها یا داده‌های غیرمعمول مثل تراکنش‌های مشکوک در بانک. این روش در کاربردهایی مانند کشف تقلب، تشخیص خرابی دستگاه، پایش شبکه و شناسایی رفتار غیرعادی کاربران بسیار کاربرد دارد.

مشاهدهٔ جزئیات
یادگیری ماشین
AutoML (Automated Machine Learning)

یادگیری ماشین خودکار

یادگیری ماشین خودکار؛ ابزارهایی که انتخاب مدل و تنظیم پارامترها را تا حد زیادی خودکار می‌کنند. AutoML می‌تواند بخشی از کارهای تکراری ساخت مدل را خودکار کند و برای افرادی که تخصص عمیق در مدل‌سازی ندارند نیز مفید باشد.

مشاهدهٔ جزئیات
یادگیری ماشین
Baseline Model

مدل مبنا

مدل مبنا؛ یک مدل ساده که عملکرد مدل‌های پیچیده‌تر را با آن مقایسه می‌کنیم. Baseline یک نقطه شروع مشخص می‌کند تا بدانیم یک تغییر یا مدل جدید واقعا بهتر از راه‌حل ساده قبلی عمل کرده است.

مشاهدهٔ جزئیات
یادگیری ماشین
Bayes Classifier

طبقه‌بند بیزی

طبقه‌بند بیزی؛ مدل طبقه‌بندی مبتنی بر قضیه بیز. این مدل بر پایه احتمال تصمیم می‌گیرد که یک نمونه به کدام کلاس تعلق دارد.

مشاهدهٔ جزئیات
یادگیری ماشین
Bayesian Optimization

بهینه‌سازی بیزی

بهینه‌سازی بیزی؛ روش هوشمند برای پیدا کردن بهترین تنظیمات مدل با آزمایش‌های کم. وقتی ارزیابی هر تنظیم مدل هزینه‌بر است، این روش تلاش می‌کند با تعداد آزمایش کمتر به تنظیمات مناسب برسد.

مشاهدهٔ جزئیات
یادگیری ماشین
Bias-Variance Tradeoff

تعارض سوگیری-واریانس

تعارض سوگیری-واریانس؛ تعادل بین ساده بودن مدل و توانایی یادگیری جزئیات داده. مدل بیش‌ازحد ساده معمولا سوگیری بیشتری دارد و مدل بیش‌ازحد پیچیده ممکن است واریانس بالایی داشته باشد؛ هدف پیدا کردن تعادل مناسب است.

مشاهدهٔ جزئیات
یادگیری ماشین
Binary Classification

طبقه‌بندی دودویی

طبقه‌بندی دودویی؛ پیش‌بینی بین دو حالت مثل اسپم/غیر اسپم یا بیمار/سالم. خروجی چنین مدلی معمولا یکی از دو کلاس است؛ مثلا تشخیص ایمیل اسپم یا غیر اسپم.

مشاهدهٔ جزئیات
یادگیری ماشین
Class Imbalance

عدم توازن کلاس

عدم توازن کلاس؛ زمانی که تعداد نمونه‌های یک برچسب خیلی کمتر از بقیه است و مدل به سمت برچسب‌های پرتکرار متمایل می‌شود. در چنین شرایطی ممکن است مدل کلاس پرتعداد را خوب تشخیص دهد اما در شناسایی کلاس کم‌تعداد، که گاهی مهم‌تر است، ضعیف باشد.

مشاهدهٔ جزئیات
یادگیری ماشین
Classification

طبقه‌بندی

طبقه‌بندی؛ پیش‌بینی این‌که ورودی به کدام دسته یا برچسب تعلق دارد. برای مثال می‌توان پیام‌ها را به اسپم و غیر اسپم یا درخواست‌های مشتری را به چند دسته موضوعی تقسیم کرد.

مشاهدهٔ جزئیات
یادگیری ماشین
Clustering

خوشه‌بندی

خوشه‌بندی؛ گروه‌بندی خودکار داده‌های مشابه بدون برچسب‌های از پیش تعریف‌شده. این روش برای کشف گروه‌های طبیعی در داده، مانند دسته‌بندی مشتریان بر اساس رفتار، کاربرد زیادی دارد.

مشاهدهٔ جزئیات
یادگیری ماشین
Contextual Bandit

بندیت زمینه‌ای

بندیت زمینه‌ای؛ روش یادگیری تقویتی که تصمیم را بر اساس ویژگی‌های وضعیت فعلی انتخاب می‌کند و همان‌جا از نتیجه یاد می‌گیرد.

مشاهدهٔ جزئیات
یادگیری ماشین
Data Cleaning

تمیز کردن داده

تمیز کردن داده؛ حذف خطاها، مقادیر ناقص و تناقض‌ها از مجموعه‌داده. داده تمیزتر معمولا باعث می‌شود تحلیل‌ها و مدل‌های یادگیری ماشین قابل اعتمادتر شوند.

مشاهدهٔ جزئیات
یادگیری ماشین
Data Mining

کاوش داده

کاوش داده؛ کشف الگوها و روابط مفید در مجموعه‌داده‌های بزرگ. هدف آن پیدا کردن اطلاعاتی است که در حجم زیاد داده به‌سادگی با مشاهده دستی قابل تشخیص نیستند.

مشاهدهٔ جزئیات
یادگیری ماشین
Decision Boundary

مرز تصمیم

مرز تصمیم؛ خط یا سطحی که مدل برای جدا کردن کلاس‌های مختلف رسم می‌کند. نقاط دو طرف این مرز از دید مدل به کلاس‌های متفاوتی تعلق دارند.

مشاهدهٔ جزئیات
یادگیری ماشین
Decision Tree

درخت تصمیم

درخت تصمیم؛ مدل ساده‌ای که تصمیم‌ها را به صورت شاخه‌های درختی از پرسش‌ها نمایش می‌دهد. مزیت مهم درخت تصمیم این است که منطق تصمیم‌گیری آن در بسیاری از مسائل نسبتا قابل فهم و قابل توضیح است.

مشاهدهٔ جزئیات
یادگیری ماشین
Dimensionality Reduction

کاهش بعد

کاهش بعد؛ کاهش تعداد ویژگی‌ها برای ساده‌تر شدن مدل در عین حفظ اطلاعات مهم. کاهش بعد می‌تواند داده را برای تحلیل یا نمایش ساده‌تر کند و گاهی زمان و هزینه پردازش را نیز کاهش دهد.

مشاهدهٔ جزئیات
یادگیری ماشین
Discriminative Model

مدل تمایزبخش

مدل تمایزبخش؛ مدلی که بیشتر برای تشخیص، طبقه‌بندی یا پیش‌بینی تفاوت بین گروه‌ها استفاده می‌شود، نه تولید محتوای جدید.

مشاهدهٔ جزئیات
یادگیری ماشین
Embedding

جای‌گذاری

جای‌گذاری؛ نمایش کلمات، تصاویر یا داده‌ها به صورت بردارهای عددی که معنای آن‌ها را حفظ می‌کند. Embeddingها برای مقایسه شباهت معنایی، جست‌وجوی مفهومی، سیستم‌های پیشنهاددهنده و RAG کاربرد زیادی دارند.

مشاهدهٔ جزئیات
یادگیری ماشین
Ensemble

گروه مدل‌ها

گروه مدل‌ها؛ مجموعه‌ای از مدل‌ها که خروجی‌شان برای تصمیم نهایی ترکیب می‌شود؛ نمونه رایج آن میانگین‌گیری یا رأی‌گیری بین چند مدل است.

مشاهدهٔ جزئیات
یادگیری ماشین
Ensemble Learning

یادگیری گروهی

یادگیری گروهی؛ ترکیب چند مدل برای رسیدن به عملکرد بهتر از هر مدل به‌تنهایی. ترکیب مدل‌های متفاوت می‌تواند خطاهای آن‌ها را تا حدی جبران کند و نتیجه نهایی را بهتر کند.

مشاهدهٔ جزئیات
یادگیری ماشین
Exploration

کاوش

کاوش؛ در یادگیری تقویتی، امتحان‌کردن گزینه‌های کم‌تجربه برای کشف پاداش بهتر؛ تعادل کاوش و بهره‌برداری یکی از مسائل اصلی این حوزه است.

مشاهدهٔ جزئیات
یادگیری ماشین
Exploratory Data Analysis (EDA)

تحلیل اکتشافی داده

تحلیل اکتشافی داده؛ بررسی اولیه داده‌ها با نمودارها و آمار ساده برای شناخت الگوها. EDA معمولا قبل از مدل‌سازی انجام می‌شود تا خطاهای داده، الگوهای مهم و روابط احتمالی شناسایی شوند.

مشاهدهٔ جزئیات
یادگیری ماشین
Feature

ویژگی

ویژگی؛ یک خاصیت یا ستون از داده که مدل از آن برای یادگیری استفاده می‌کند. مثلا سن مشتری، مبلغ خرید یا تعداد ورودهای کاربر می‌تواند یک Feature برای مدل باشد.

مشاهدهٔ جزئیات
یادگیری ماشین
Feature Engineering

مهندسی ویژگی

مهندسی ویژگی؛ ساخت یا انتخاب ویژگی‌های بهتر برای بهبود عملکرد مدل. ویژگی‌های مناسب می‌توانند اطلاعات مفیدتری در اختیار مدل قرار دهند و در برخی مسائل حتی از انتخاب مدل مهم‌تر باشند.

مشاهدهٔ جزئیات